DHA-A leader
DHA-A leader
DHA-A leader

Ruim baan voor Anna Clasina Leijer

 Anna Clasina Leijer (links) met haar schoonzuster Maria Hillegonda Hollertt. Foto in 1914 gemaakt door Chef Kreuger.Den Helder – Stichting Afgestoft heeft september omgedoopt tot de maand van Anna Clasina Leijer. Het is 28 september namelijk precies honderd jaar geleden dat de Helderse fotografe overleed.

Leijer was een van de weinige Nederlandse vrouwen die aan het eind van de negentiende eeuw zelfstandig een onderneming in fotografie dreef. Haar fraaie foto’s zijn in het bezit van het Rijksmuseum en Scheepvaartmuseum in Amsterdam, de koninklijke Verzamelingen in Den Haag en Marinemuseum in Den Helder. Ook is werk van haar in particulier bezit bij Jaap Koorn en Cees Rondèl.

Leijer (geboren in Den Helder op 11 augustus 1860) had een goede band met de Koninklijke Marine en legde vanaf Willemsoord het bezoek en vertrek van oorlogsschepen vast. Werk van haar hand werd in 1894 in een kostbaar album aan de koninginnen Emma en Wilhelmina geschonken.

Een van de foto's van Anna Clasina Leijer.Tentoonstelling
Op 28 september dit jaar is het een eeuw geleden dat Anna Clasina Leijer in Den Helder overleed. In die maand wordt in het gemeentehuis een grote overzichtstentoonstelling met bijzonder werk van de fotografe gehouden. Op die expositie zal ook een beeld worden geschetst van de bijzondere familie Leijer en de betekenis van de Helderse voor de Nederlandse fotografie. Naast deze tentoonstelling zijn diverse activiteiten gaande die van 2016 een Leijer-jaar moeten maken.

Op woensdag 28 september, de sterfdag van Anna Clasina Leijer, wordt op de Algemene begraafplaats op Huisduinen het door Lex Duijvelshoff gerestaureerde graf van Leijer opnieuw onthuld. En op 28 september ’s avonds is er café Kaper aan de Zuidstraat een beameravond over leven en werk van Anna Clasina Leijer. Op zaterdag 3 september en op 1 oktober is er een fietstocht door Den Helder langs plekjes die op de gevoelige plaat zijn vastgelegd door Anna Clasina Leijer, waarbij ook een bezoek wordt gebracht aan het gerestaureerde graf.

Bakker Bos overhandigt het speciale gebak aan Trees van der Paard (foto: Willem Melgerd).Postzegels en gebak
Twee ondernemers uit Den Helder hebben iets bijzonders bedacht ter ere van Leijer. Hans Peter Winter van bakkerij Bos presenteerde donderdagmiddag het Anna Clasina Leijer gebak, dat vanaf vrijdag de rest van het jaar te koop is. En Cees van der Wel toonde de eerste postzegel die is ontworpen ter ere van de fotografe. Het eerste gebakje en de eerste postzegel werden donderdag overhandigd aan wethouder Trees van der Paard. Bij de overhandiging waren ook enkele uit Den Haag gekomen familieleden van Leijer aanwezig.

Foto overhandiging: Willem Melgerd.

DHA-H 468 tussen bericht en reacties

Over de schrijver:

Woonachtig in Den Helder / Julianadorp sinds 1973, sinds 2008 hoofdredacteur van Den Helder Actueel.

Lees ook:

12 reacties

  1. HZdwg

    Wat de foto´s van de “mejuffrouw” zo bijzonder maakt, dat is dat ze niet alleen ons een interessante blik in het verleden gunnen, maar daarbij ook nog mooi fotografisch werk zijn.

  2. D.J.KLein

    Wat was het een genot om al deze mensen te zien genieten dit word naar mijn mening een fantastisch Jaar

  3. Fred

    Deze vorm van fotografie, doet mij denken, aan echte statie portretten, zoals je die weleens ziet van hoogwaardigheids bekleders. Mooi, stijlvol en oog voor detail . Prachtig om dit na zoveel jaar nog te kunnen bewonderen.

    1. Bodelo

      Als je nagaat wat voor een toer het was om de foto’s te maken, te ontwikkelen en af te drukken. Als je dan kijkt naar hoe “het plaatje” er uit ziet en in wat voor een staat ze nog verkeren mogen we inderdaad over kunstwerken praten!

      1. HZdwg

        Ik probeer me voor te stellen hoe zij zich met haar fotospullen door Den Helder verplaatste. Met een vrij grote camera, een paar glasplaten, waarschijnlijk een tamelijk groot en zwaar statief, dus nogal wat bagage voor een dame van haar tijd om mee te sjouwen. Misschien had ze daar een knechtje voor.

        1. Judge X

          U denkt hierbij meer aan de atelier-/studiocamera,maar daar ging men echt niet zo vaak mee de deur uit.
          Vanaf 1888 ontwikkelde men compacter camera’s en ging men langzaam (precies in de tijd van A.C. Leijer) over van glasplaat naar rolfilm,dus vervoer op de fiets moet niet moeilijk zijn geweest.

          1. HZdwg

            Was met rolfilm die kwaliteit al mogelijk? In het Vliegend Blaadje van 30 juni 1909 biedt ze haar camera´s te koop aan: “handcamera 9×12, reiscamera 18 x24”.

          2. Judge X

            Ja interessant,ze biedt op 30 juni 1909 dus haar hele fotografische uitrusting te koop aan; inclusief het hele archief aan negatieven (glasplaat) en ‘Wegens opheffing der zaak’,op het adres Kerkgracht 20.
            Blijkbaar heeft er op dat moment in haar leven (ze was toen 49 jaar) een grote verandering plaats gevonden.
            De aangeboden camera’s (glasplaat) zijn wel vrij compact,maar hadden op dat moment grote concurrentie van de rolfilmcamera’s die de markt overspoelden en ook beschikbaar kwamen voor een breder publiek.
            Maar de verandering in haar leven kan natuurlijk van elke andere aart zijn geweest.

          3. Judge X

            Misschien ging zij voor haar ouders zorgen.
            Haar moeder overleed in 1911 (80 jaar) en haar vader in 1915 (87 jaar).
            Slechts anderhalf jaar later was ze dus zelf aan de beurt (56 jaar).

          4. HZdwg

            Wat Judge oppert, daar heb ik ook aan gedacht. Waar bijkwam dat er aan de fotografie in die tijd blijkbaar niet veel te verdienen viel, veel fotografen hielden er voortijdig mee op en de meesten hadden naast de fotografie andere inkomsten. De mejuffrouw is een paar jaar agente van een textielbedrijf geweest.
            Latere fotografen konden makkelijker van de fotografie leven door de opkomst van de amateur-fotografie. Werden ook fotohandel, verkochten foto-artikelen en werkten foto´s af voor amateurs.

Reageren is niet meer mogelijk.